Meme Kanseri Nedir? Meme Kanseri Tanısı ve Tedavisi Nasıl Olur?

meme kanseri farkındalık kokartları

Meme kanseri, kadınlarda en çok görülen kanser türlerinden biridir. Son 30 yılda meme kanseri ile teşhis ve tedavi anlamında bir çok ilerleme kaydedildi ve erken teşhis ile memeyi koruma altına alan ameliyatlar ve uzun süre hayatta kalma şansı da artmış oldu. Bundan 20 yıl öncesinde bu hastalık 13-15 kadında görülüyordu. Şimdi ise bu oran 9 kadından 1’idir.

Meme kanseri kadınlarda görülen kanser türlerinin %30’unu oluşturuyor

MEME KANSERİ NEDİR?

Meme kanseri, meme dokusunun içindeki süt kanallarında ortaya çıkan kanser hücreleridir. Meme kanseri’nin %80’i invaziv duktal karsinom  (süt kanallarında ortaya çıkan) geri kalan %20’si ise invaziv lobüler karsinom (süt bezlerinde ortaya çıkan) dur. Bu hastalığa sebep olan kanser hücreleri gelişmesi ve çoğalması uzun bir zaman alsa da, çoğaldıktan sonra kan ve lenf yolu ile vücutta diğer organlara yayılabilir. Meme kanseri’nde en önemli nokta erken teşhistir. Erken teşhis ile konulan bir tanıda tedavi oranı oldukça yüksektir.

Kadınlarda en çok görülen kanser türü meme kanseridir. ortalama olarak 9 kadında 1 görülmektedir. Erkeklerde kadınlara oranla çok nadir görünmektedir fakat erkeklerde görüldüğünde hastalığın seyri kadınlara oranla daha hızlıdır. Meme kanseri’nin nedeni kesin olarak bilinmemektedir fakat genetik yapısı,beslenme,regl durumu,doğumlar ve doğum kontrol hapları gibi faktörlerden söz edilebilir.

Meme kanseri’nin kadınlarda görülme oranı ileri yaşlarda artış gösterir. en çok görülen yaş grubu 55-75 dir. Risk, eğer aile geçmişinde bu hastalık varsa artmaktadır. Kardeşlerde veya anne de meme kanseri var ise risk 3-4 kat artış gösterir. Bu yüzden ailesinde meme kanseri tanısı konulan bireyler bulunan kadınların 35 yaşından sonra kontrollerini düzenli olarak yaptırmaları lazımdır. BRCA1 ve BRCA2 genlerinde mutasyon, yani bozulma olan kadınların meme ve yumurtalık kanserine yakalanma riski fazladır. Eğer menopoz süresince 5 yıldan fazla hormon ilacı kullanmış ise, bu da riski arttırır.

MEME KANSERİ ‘NİN BELİRTİLERİ NELERDİR?

Bu hastalıkta, bütün kanser türlerinde olduğu gibi erken teşhis en önemli şeydir. Belirtileri görmek ve en erken evresinde teşhis etmek başarılı bir tedavi’nin olmazsa olmazıdır. Meme kanserinde en belirgin belirti memede kitle olmasıdır. Elinize gelen kitle memede ve koltuk altında olabilir. Eğer kitle çok fazla büyümüş ise, meme ucu içeri doğru çekilir bu da belirtiler arasındadır. Daha seyrek görülen belirtilerin arasında ise memeden gelen kanlı veya kansız akıntılardır. Eğer meme kanseri çok ilerler ve memede ödem olabilir ve şişme yapabilir. Eğer hastalık yayılmış ve dağılmış ise yayıldığı bölgelerde ağrı görülebilir.

Meme kanserinde en önemli şey erken teşhistir. Bu nedenle her kadın 20 yaşından itibaren kendi muaynesini yapmalıdır. Bunun için de kendi vücudunu tanımalı, meme yapısını bilmedilir. Elle meme muaynesi adet kesildikten 6-7 gün sonra yapılmalıdır. Regl olmayan kadınlarda ise ayda 1 kere yapılması gerekmektedir.

  • Memede genelde ağrısız, sert ve haraket eden ya da oynamayan ve zamanla büyüyen yapıda ele gelen şişlikler
  • Dışardan farkedilebilir şekilde memenin boyutunda veya yapısında değişiklik
  • Memede kızarıklıklar,morluklar,yaralar,damar genişlemeleri,içe doğru çöküntüler,portakal kabuğu görüntüsü
  • Memenin başında veya çevresinde şekil bozukluğu, genişleme, düzleşme,çökme,yön değişikliği
  • Memede kanlı ya da kansız akıntı
  • Koltuk altında ele gelen şişlik

MEME KANSERİ RİSKİ

Meme kanseri risk faktörlerinin başında aile geçmişinde meme kanseri teşhisi konulmuş olması geliyor. Eğer ailenizde 50 yaşından önce meme kanseri’ne yakalanmış bir birey varsa anneniz veya kardeşiniz 3 kat fazla risk altındasınız demektir. İkinci dereceden akrabalarınızın da bu hastalığa yakalanmış olması yakalanma riskini artıran faktörlerden bir tanesidir. Ailenizde ne kadar fazla meme kanseri’ne yakalanmış kişi var ise risk faktörü de katlanarak artmaktadır. Meme dokusu içinde yağ oranı az olan kişilerin kanser riski daha çok artmaktadır. Meme dokusunun yoğunluğu ise mamografik ve sonografik yöntemler ile ölçülmektedir. Lenfoma hastalarında göğüs çevresine yakın yerde uygulandığından radyoterapi de meme kanseri riskini artırmaktadır. Bu yüzden radyoterapi alan hastaların hayat boyu kontrollerini yaptırmaları gerekmektedir.

İlk doğumu 30 yaşından sonra yapmak veya hiç doğum yapmamak meme kanseri riskini artırır.

MEME KANSERİ RİSK FAKTÖRLERİ

  • Kadın olmak meme kanserinde birinci derece risk faktörüdür
  • İleri yaşlar meme kanseri görülme riskini artırır
  • Beyaz tenli kadınlar, esmerlere oranla yüzde 20 daha fazla risklidir
  • Genetik
  • 15 yaşından önce görülen radyoterapi tedavileri
  • Yaşlanma
  • Sigara içmek
  • Spor ve fiziksel aktivitelerden uzak duran haraketsiz bir yaşam biçimi
  • Şişmanlık
  • Ailede meme kanseri olan kadınların doğum kontrol hapı kullanması

MEME KANSERİ TÜRLERİ

  • Duktal Karsinom
  • Lobüler Karsinom
  • Duktal Karsinoma In Situ
  • Lobüler Karsinome In Situ
  • Invaziv Karsinoma
  • Inflamatuvar Meme Kanseri

MEME KANSERİ EVRELERİ

  • Evre 0 : DCIS
  • Evre 1 : Tümör 2 cm’den küçük ve lenflere sıçramamış
  • Evre 2 : Tümör 2-5 cm arası olup lenflere sıçramış veya sıçramamış
  • Evre 3 : Lenflere daha fazla yayılmış
  • Evre 4 : Diğer organlara metastaz yapmış

MEME KANSERİ TEŞHİSİ

Meme kanseri’nde erken teşhis önemlidir. Erken teşhis ve evre 0’da anlaşılan kanserde hem tedavi kolaydır hem de hastalığın tekrar etme riski çok azdır. Başarı ve tekrar etmeme oranları sırasıyla

  • Evre 0 – %95
  • Evre 1 – %92
  • Evre 2 – %85 şeklindedir

Meme kanserini erken teşhis edebilmek için 20 yaşını geçmiş her kadın ayda bir kere regli bittikten 6-7 gün sonra ayna karşısında el ile kendi muaynesini yapmalıdır. Eğer memede veya koltukaltında ele gelen bir kitle mevcut ise vakit kaybetmeden doktora gidilmelidir. Adetten kesilmiş kadınlar ise kendilerinin belirleyeceği bir günde her ay el ile muaynelerini yapmalıdır. Meme kanseri teşhislerinde her on kitlenin sekizi iyi huylu çıkmaktadır.

MEME KANSERİNDE ERKEN TEŞHİS YÖNTEMLERİ

  1.  El ile kendini muayne etmek
  2. Her yıl düzenli olarak mamografi
  3. Her yıl düzenli olarak doktor muayenesi

El ile meme muayenesi erken teşhis için çok önemlidir

ELLE MEME MUAYENESİ NASIL YAPILIR?

Elle meme muayenesi

MEME KANSERİ TEDAVİSİ

Bu yıllarda , meme kanseri tedavisinde geçmiş yıllara oranla daha iyi sonuçlar alınmaktadır. Teknolojik gelişmeler ve sağlık alanındaki çalışmalar, insanların bilinçlenmesi ve erken teşhis meme kanserinin tedavi edilmesinde ve tamamen yok edilmesinde önemli rol oynamaktadır. Tedavide öncelik memenin korunmasıdır. Erken teşhis ve erken evrede yakalanan meme kanseri, meme kaybı olmadan yeni ve gelişmiş tedavi teknikleriyle hastalık yayılmadan tespit edilip önlem ve tedavisi yapılabilmektedir ve tümöre direkt müdahale edilmektedir. İleri evrelerde meme cerrahi müdahale ile alındığında ise plastik cerrahi ile yeni bir meme (rekonstruksyon) yapılmaktadır.

Meme kanseri tedavisi hastalığın evresine göre değişir. Evre 0’da ameliyat yapıldıktan sonra kemoterapiye gerek kalmamaktadır fakat bazen radyoterapi görülebilir. Evre 1 ve 2 de ameliyatla alınacak kitle küçük olduğundan dolayı önce ameliyat yapılır ardından kemoterapi yapılıp yapılmayacağına karar verilir. Evre 3’te ise önce kemoterapi uygulanır ardından ameliyat yapılır. Evre 4’te ise kanser metaztas yapıp diğer organlara çok fazla yayılmadıysa ameliyat düşünülebilir ancak yayılım çok fazla ise ameliyat önerilmez. Yalnızca kemoterapi ve bazen de radyoterapi önerilir. Herceptin,palbociclib ve kadcylan son yıllarda geliştirilen en etkili kemoterapi ilaçlarındandır. Yakın zamanda meme kanserine karşı özel aşılar da tedavi yöntemi olarak kullanılacak.

MEME KANSERİ TEDAVİ YÖNTEMLERİ

CERRAHİ YÖNTEMLER

Memeye yapılan cerrahi müdahale ile tümör, geride kalmayacak şekilde çıkarılır ve eğer koltuk altına yayılım gözlenmiş ise lenf bezleri tümüyle alınır.

MASTEKTOMİ

Basit Mastektomi, Cilt Koruyucu Mastektomi ve Radikal Mastektomi olmak üzere 3 çeşidi vardır.

Basit Mastektomi

Basit Mastektomi  aynı zamanda total mastektomi olarak da bilinir. meme uçları da dahil olmkak üzere bütün meme alınır. Ancak koltuk altı lenf bezleri ve kas dokuları alınmaz fakat bu yöntem günümüzde çok fazla tercih edilmemektedir.

Cilt Koruyucu Mastektomi

Bazı kadınlarda meme, cerrahi müdahale sırasında yeniden yapılandırılır bu işleme de Cilt Koruyucu Mastektomi adı verilir.

Radikal Mastektomi

Radikaal Mastektomi’de tüm meme, koltuk altı lenf bezleri ve kaslar alınır. Bu yöntem eskiden sıklıkla kullanılan bir yöntemdi.

MEME KORUYUCU CERRAHİ

Meme koruyucu cerrahi işlemle, erken teşhis edilmiş hastalanın memesinin etkilenmiş kısmı alınır. Lumpektomi’de yalnızca memedeki kitle ve etrafındaki dokuları alınır.

LENF BEZİ CERRAHİSİ

Eğer meme kanserinin koltuk altına yayılıp yayılmadığına bakılacak ise, lenf bezinden bir parça alınıp mikroskop ile incelenir. Bu incelemeyle beraber kanserin evresi, tedavi şekli ve sonuçlarının belirlenmesine karar verilir.Eğer lenf bezlerinde kanser hücresi bulunuyorsa bu kanserin kan yolu ile diğer organlara yayılım gösterdiğini belirtir. Bu yüzden lenf bezinden alınacak alınacak parçalar tedavi belirlemekte önemli rol oynar.

RADYOTERAPİ TEDAVİSİ

Cerrahi işlem sonunda radyoterapi ile memede ve koltuk altında kalmış olma olasılığı olan kanser hücrelerin yok edilmesi hedeflenir.

İLAÇ TEDAVİSİ

  • Kemoterapi
  • Hormonoterapi
  • Akıllı Tedaviler

T.C Halk Sağlığı Genel Müdürlüğünün meme kanseri farkındalık ayı için hazırladığı yazıya ulaşmak için TIKLAYIN

Türkiye Halk Sağlığı Kurumu tarafından meme kanseri için hazırlanan yazı için TIKLAYIN

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*